Bronisława Fitak-Chodyna - autorka polskiego origami.

Pamiętam, że jeszcze w czasie wojny starszy brat uczył mnie tego co znać powinno każde dziecko. Papierowe samoloty, piekło-niebo, to było dziecinnie proste. Podczas okupacji zostałam umieszczona w Domu Dziecka dla Ofiar Wojny w Rymanowie Zdroju gdy odpoczywałam podczas obowiązkowego snu po obiedzie, które stosowano z powodu mało-kalorycznego wyżywienia, wymyśliłam 8 form przestrzennych. Papierowa składanka pozwoliła zapomnieć o rzeczywistości przedewszystkim o rozłące z rodziną. Odtąd kolejne etapy życia dzieliłam nie upływem lat, lecz liczbą wymyślonych form.

Po trzy letnim pobycie w placówce mama zabrała mnie z domu dziecka miałam ich już 51 form. Potem było Liceum Przemysłu Odzieżowego w Rzeszowie i Ognisko Kultury Plastycznej.

Skończyłam szkołę i zbuntowałam się. Nie po to uczyłam się 14 przedmiotów w tym plastycznych a także języka francuskiego, by teraz przeszywać wykroje przy taśmie w fabryce odzieżowej!. Wolałam być instruktorem kulturalno-oświatowym.
W 1952 r zostałam wydelegowana na Zlot Młodych Przodowników Budowniczych Polski Ludowej do Warszawy w charakterze dekoratora miasteczka zlotowego przez Okręgową Radę Związków Zawodowych Rzeszów.

W 1953 r. Wyszłam za mąż i dzieci, rodzina, dom, oznaczały koniec zabawy z kartką. Wróciłam do niej po latach przy okazji wyjazdu nad morze w 1978 r. Zabawiałam siebie i innych wczasowiczów nowymi pomysłami. W tedy miałam ich już 100 .

W 1982 r. wyczytałam w gazecie, że w Muzeum Techniki w Warszawie 21 wrzesnia 1982 r odbędzie się konkurs „Kostka Rubika po polsku”. Po konkursie zostaliśmy zaproszenie do klubu Riwiera, gdzie odbyło się spotkanie z Erno Rubikiem. Z tego konkursu zostałam zauwazona przez Redaktora z "Horyzontów techniki" Adama Empachera, który pomógł wypromować mi wynalazek. Zaprosił mnie i jeszcze jednego uszestnika konkursu do domu gdzie wykonano 10 kolorywch zdjęć składanki. Napisał obszerny dwustronnicowy artykuł i nazwał jej wynalazek "leporello". Pomógł mi również zgłosić mi pomysł do urzędu patentowego.

W drugą setkę wzorów modeli wkroczyłam już nie jako hobbistka, lecz artystka. Posypały się zaproszenia na pokazy, bo każdy chętnie zobaczy, jakie cuda można zrobić ze zwykłej kartki.

Równocześnie załatwiałam formalności. W grudniu 1985 roku dostałam zgodę z Ministerstwa Kultury na publiczne prezentowanie talentu. Występowałam już przed wczasowiczami, nauczycielami, młodzieżą i kombatantami.

Obok mojej artystycznej duszy ujawniła się druga – menadżerska. Po czterech latach oczekiwania w marcu 1987 r otrzymałam z Urzędu Patentowego Świadectwo autorskie o dokonaniu wzoru użytkowego. Mój pomysł na kartkę papieru jest dziś prawnie chroniony. To daje poczucie pewności i manewru. W tym samym roku wręczono mi "nagrodę wynalażczości miesiąca" , z Warszawskiego Wojewódzkiego KLubu Techniki i Racjonalizacji, w Telewizyjnym Kurierze Warszawskim.
W "Wall Street Jurnal" umieszczono artykuł o wynalazku z papieru, który wzbudził bardzo duży odzew czytelników, o czym świadczyła duża ilość listów jakie wówczas otrzymałam.

Dokumentacja tego wynalazku w 1987 r została złożona i przyjęta przez księgę Rekordów Guinessa.

Od tej poru „Fitak” znany jest w całej Polsce inie tylko. Wynalazkiem tym interesowali się Japończycy, Amerykanie, Anglicy i Niemcy.

Zorganizowałam wiele wystaw cieszących się dużą popularnością. W 1992 r.miałam wystawę w Ogrodzie Zimowym w Pałacu Kultury w Warszawie oraz w Domu Kultury w Szczecinie.Brałam też udział w programach telewizyjnych w kraju i za granicą. Telewizja w Monachium nakręciła trzyodcinkowe spotkanie o „Fitaku” .Program Bim Bam Bino w Tele-5 był emitowany na cały świat za pośrednictwem
telewizji satelitarnej. 15 września 2004 roku w teatrze muzycznym w Gliwicach zostałam uhonorowana nagrodą Prezydenta Miasta Gliwic.

Zapraszana jestem przez szkoły podstawowe i ośrodki kultury na spotkania autorskie, na których instruuje dzieci, jak korzystać z tej zabawki. Prowadzę także szkolenia i kursy dla nauczycieli, pedagogów i rehabilitantów w wielu placówkach oświatowych.

Ostatnio zyskałam na popularności dzięki wzięciu udziału w programie Mam talent, gdzie zostałam serdecznie przyjęta zarówno przez publiczność jak i przez jury od których otrzymałam 3xTAK.

polska sztuka składania papieru